Ana içeriğin başı

Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası BISTECH Geçişi

19.06.2017

Değerli Müşterimiz,

Borsa İstanbul A.Ş. ile NASDAQ arasında 20.01.2014 tarihinde imzalanan stratejik işbirliği anlaşması çerçevesinde sürdürülen çalışmalar neticesinde BISTECH Projesi’nin ikinci aşamasının ilk adımı olarak Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP) BISTECH Sistemleri üzerine taşınması hedeflenmektedir. Bu hedef doğrultusunda 6 Mart 2017 tarihinde Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP), BISTECH olarak adlandırılan yeni işlem platformu üzerine taşınacak; bunun sonucunda gerek piyasa işleyişine gerekse piyasa kurallarına ilişkin yeni uygulamalar getirilecek ve mevcut uygulamaların bir kısmına son verilecektir.

6 Mart 2017 tarihinden itibaren yaşanacak başlıca değişiklikler aşağıda özetlenmiştir.

Riskli Hesap Uygulaması

Mevcut sistemde uygulanmakta olan riskli hesap uygulaması 6 Mart 2017 tarihinde BISTECH sistemine geçildikten sonra kaldırılacaktır. Bu doğrultuda mevcut sistemde yer alan risk seviyeleri uygulaması da BISTECH sistemi geçişi sonrasında olmayacaktır.

BISTECH sisteminde bir işlem gerçekleştikten sonra hesabın son pozisyon bilgisi ve gün içinde yeni fiyatlara göre güncellenmiş parametreler dikkate alınarak bulunması gereken teminat ve kullanılabilir teminat hesaplanacaktır. Kullanılabilir teminatın negatif olması durumunda hesap riskli duruma geçecek ve bu hesabın bekleyen tüm emirleri iptal edilecektir. Bu durumda, ilgili hesap sadece pozisyon azaltıcı emirler girebilecektir.

Diğer bir deyişle mevcut uygulamada teminat miktarının, başlangıç teminatının %75’inin altına düşmesi durumunda teminat tamamlama çağrısı yapılırken, yeni sistemde kullanılabilir teminatın negatif olduğu anda teminat tamamlama çağrısı yapılacaktır. Yine mevcut sistemde zarar operasyonu gün sonu yapılıyor ve kar ertesi gün sabah hesaba geçiyordu ancak 6 Mart 2017 tarihi itibaren pozisyonlara ilişkin kar ve zarar gün sonunda hesaplara yansıyacaktır.

HSBC Yatırım Menkul Değerler A.Ş. nezdinde teminat ekleme için son saat 14:00. teminat çekme için 15:20 ve teminat yatırma için 17:10’dur.

Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP) aşağıda belirtilen yeni emir tiplerini desteklemeye başlayacaktır.

1. Piyasadan Limite Emirler (Market to Limit Order): Piyasa emirleri gibi fiyatsız olarak girilen emirlerdir. Karşı taraftaki sadece en iyi fiyat kademesinde bekleyen emirlerle eşleşerek işleme dönüşürler. İşleme dönüşmeyen kısım, gerçekleştiği son işlem fiyatını alarak limit fiyatlı emre dönüşür ve emir defterinde beklemeye geçer. Emrin, kalanı iptal et (KİE) olarak girilmesi durumunda emir pasife yazılmaz. Sürekli işlem seansında girilen bir piyasadan limite emir, karşı tarafta bekleyen bir emir olmaması durumunda hemen iptal edilir.

Piyasadan Limite emirleri Kalanı İptal Et, Gerçekleşmezse İptal Et, Gün, İptale Kadar Geçerli ve Tarih koşulları ile kullanılabilirler.

  • Piyasadan Limite (Kalanı İptal Et): Karşı taraftaki sadece en iyi fiyat kademesindeki emirlerle işleme dönüşürler. Karşılanmadan kalan kısım ise iptal edilir.
  • Piyasadan Limite (Gerçekleşmezse İptal Et): Girilen emir miktarının tamamının karşı taraftaki en iyi fiyat kademesindeki emirlerle karşılanması esas olup, tamamının karşılanmaması durumunda emrin tümü iptal edilir.
  • Piyasadan Limite (Gün): Karşı taraftaki sadece en iyi fiyat kademesindeki emirlerle işleme dönüşürler. Karşılanmadan kalan kısım ise gün sonuna kadar geçerli olmak üzere gerçekleşen işlem fiyatı üzerinden pasife yazılır.
  • Piyasadan Limite (Tarih): Karşı taraftaki sadece en iyi fiyat kademesindeki emirlerle işleme dönüşürler. Karşılanmadan kalan kısım ise girilen tarih sonuna kadar geçerli olmak üzere gerçekleşen işlem fiyatı üzerinden pasife yazılır.
  • Piyasadan Limite (İptale Kadar Geçerli): Karşı taraftaki sadece en iyi fiyat kademesindeki emirlerle işleme dönüşürler. Karşılanmadan kalan kısım ise sözleşmenin son işlem gününe kadar geçerli olmak üzere gerçekleşen işlem fiyatı üzerinden pasife yazılır.

Piyasada Limite ve Piyasa Emirleri Arasındaki Farklar

Özellikler Piyasa Emirleri Piyasadan Limite Emirler
Eşleşme Karşı taraftaki en iyi fiyattan başlayarak emir tamamen işlem görene kadar tüm fiyat seviyelerinden emirlerle eşleşerek işleme dönüşürler. Karşı tarafta bekleyen sadece en iyi fiyat kademesindeki emirler ile eşleşirler.
Eşleşmeden kalan kısım İptal Edilirler İşlem gerçekleşen fiyattan pasife yazılır.
Seans Özelliğine Bağlı Olarak Birlikte Girilebilen Koşullar Kalanı İptal Et, Gerçekleşmezse İptal Et Kalanı İptal et, Gerçekleşmezse İptal Et, Gün, Tarih, İptale kadar Geçerli

2. BISTECH geçişi ile Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) kullanılan Şarta Bağlı Emirlerde (stop order) değişiklik yapılarak aşağıdaki şekilde uygulanmaya başlanacaktır:

Şarta Bağlı Emirler (Stop order): Bir sözleşmenin son fiyatının veya emir defterindeki en iyi alış veya satış fiyatının, koşul olarak belirtilen fiyat seviyesine ulaşması durumunda ilgili veya tanımlanmış bir diğer sözleşmenin (aynı grupta işlem görme önkoşulu ile) emir defterinde aktif hâle gelen veya işleme dönüşen emirlerdir. BISTECH sisteminde işlem görmeyen enstrümanlara şart koşulu bağlansa da bu emirler hiçbir zaman için aktif hale gelmeyeceklerdir, diğer bir deyişle yalnızca BISTECH sisteminde mevcut olan enstrümanlara şart koşulu bağlanması gerekmektedir.

6 Mart 2017 tarihinde Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nın (VİOP) yeni işlem platformuna taşınmasının işlemlerinizde herhangi bir değişikliğe yol açmayacağını ve mevcut uygulamada olduğu gibi yatırım merkezlerimiz aracılığıyla işlemlerinize devam edebileceğinizi hatırlatmak isteriz.

Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nın (VİOP) yeni işlem platformuna taşınması ile birlikte uygulamaya geçecek daha birçok işlevsel değişiklikle ilgili detaylı bilgiye http://www.borsaistanbul.com/bistechdestek/duyurular adresinde yer alan 2017/22 numaralı duyurudan ulaşabilirsiniz.

Saygılarımızla,
HSBC Bank A.Ş.